Polderen.

Zet het land naar je hand

16 oktober t/m 3 mei 2026

Op 23 januari 1566 staken woedende Assendelver boeren de dijk door, nadat ze er eerst met veel geweld de dijkgraaf hadden weggejaagd. Wat bezielde hen? En waarom lieten ze met opzet hun polderland overstromen?

Al eeuwen wonen er in heel Holland mensen in een gebied waar je eigenlijk niet kunt wonen: de polder. Ooit was het een zompig moeras, later een gebied met de constante dreiging van overstroming. De Zaanse polders werden meermaals overspoeld door de wilde Zuiderzee. En toch bleven de mensen er wonen. Ze wonen op land dat nog net geen water is.

Duizend jaar slootjes graven

Schilderijen, topografische kaarten en bijzondere objecten vertellen het verhaal van duizend jaar slootjes graven en waterbeheer in de Zaanse polder. Ontmoet bewoners van vroeger en nu en ontdek dat niet iedereen dezelfde belangen heeft. Van de Assendelver boeren in de zestiende eeuw, tot de natuurbeschermers vier eeuwen later.

Tegenwoordig lijkt het polderlandschap vanzelfsprekend: een pittoresk decor van molens, dijken en sluizen. Maar is dat wel zo? Hoeveel moeite kost het eigenlijk nog steeds om dit land droog te houden? En wie is daarvoor verantwoordelijk?

In deze tentoonstelling maak je kennis met het heden, verleden en de toekomst van de (Zaanse) polder. Een plek waar boerenbelang soms botst op het belang van de dijkgraaf en de natuur zijn eigen stem opeist.

Activiteitenprogramma bij Polderen.

Polderen

Zaans Museum
16 oktober 2025 t/m 3 mei 2026

De Zaanstreek, het gebied rond de rivier de Zaan, was ooit een moeras. Een gebied waar je eigenlijk niet kunt wonen. En toch leven er al eeuwen mensen. In deze tentoonstelling maken bezoekers kennis met het heden, verleden en de toekomst van de Zaanse polder. Een plek waar boerenbelang soms botst op het belang van de dijkgraaf en de natuur zijn eigen stem opeist.

De waterzoon – lezing door Eva Vriend

Zaans Museum
Donderdag 2 oktober van 20.00 tot 21.30 uur

Schrijfster Eva Vriend vertelt over haar essay voor de Maand van de Geschiedenis: De Waterzoon. In hoeverre mogen we ingrijpen in de natuur? In dit fijnzinnige essay onderzoekt Eva Vriend de grenzen van de maakbaarheid. Aan de hand van het onbekende verhaal van vader en zoon Thijsse laat ze zien hoe onze verhouding tot de natuur telkens verandert.

Wij en het Water – lezing door Prof. Dr. Lotte Jensen

Zaans Museum
Zondag 26 oktober, 14.30 uur

Tijdens deze lezing vertelt Lotte Jensen, hoogleraar Nederlandse literatuur- en cultuurgeschiedenis aan de Radboud Universiteit, over de culturele betekenis van rampen. Ze laat zien hoe overstromingsrampen naast angst en verlies, ook veerkracht en saamhorigheid konden oproepen.

Nachtelijke boottocht door de Kalverpolder

Zaans Museum
Zaterdag 25 oktober, tijdens de Nacht van de Nacht

Vanaf de opstapplaats naast het Zaans Museum varen bezoekers in het donker de Kalverpolder in. Niet alleen overdag, maar ook ’s nachts bruist de polder van leven. Er valt van alles te ontdekken, en je ervaart hoe bijzonder en mooi de nacht kan zijn.

Blijf op de hoogte, meld je aan voor de nieuwsbrief